سوالات رایج در گیاهخواری ۱۳۹۷/۷/۲۴ ۱۹:۰۹:۵۹

سوالات رایج در گیاهخواری

سوالات رایج در گیاهخواری جزو سوالاتی هستند که تقریبا هر روز پر سیده می‌شوند. در این بخش، این سوالات را همراه با جواب‌های خلاصه و مفیدی را آماده کرده‌ایم که در بخش مقاله‌های سایت می‌توانید در مورد آن‌ها بیشتر بخوانید. چنانچه سوالی دارید و در این قسمت لیست نشده، می‌توانید از این لینک به ما اطلاع دهید تا به این بخش اضافه کنیم.

 

آیا شکر وگن است؟

بیشتر افراد وگن از مصرف هر ماده‌ای که حاوی محصولات زنبور عسل باشد خودداری می‌کنند، زیرا مانند اغلب دام‌ها، در فرایند تولید عسل از راه‌‌‌های گوناگونی از زنبورهای عسل بهره‌برداری می‌کنند. در این باره می‌توانید از در بخش «حقوق حیوانات» و «محیط زیست» بیشتر بخوانید.

دهه‌‌‌ها پیش انسان‌ها به این روش دست پیدا کردن که با استفاده از خاکستر استخوان حیوانات، رنگ قهوه ای شکر را  به سفید تبدیل کنند. این کار به علت بازار فروش بیشتر صورت گرفت. حال اینکه در ایران از مواد شیمیایی استفاده می‌کنند یا منبع حیوانی، اطلاعاتی در دسترس نیست.

آیا ژلاتین وگن است؟

خیر. ژلاتین ماده‌ای جامد نیمه شفاف، بی‌رنگ، ترد و کمابیش بی‌مزه است که از کلاژن درون پوست و استخوان جانوران به‌دست می‌آید. این ماده معمولا به‌عنوان عامل ژله‌ای کننده در صنایع غذایی، داروسازی، عکاسی و لوازم آرایشی و بهداشتی به‌کار می‌رود. مواد حاوی ژلاتین و یا چیزهایی با عملکرد مشابه این ماده، ژلاتینی نامیده می‌شوند. ژلاتین یک گونه تغییرناپذیر هیدرولیز شده از کلاژن است و به‌عنوان یک ماده خوراکی طبقه‌بندی شده‌است. ژلاتین در ساخت برخی آبنبات‌های چسبناک و نیز فراورده‌هایی مانند ژله، پاستیل، مارشمالو و برخی ماست‌های کم‌چرب به‌کار برده می‌شود.

آیا عسل وگن است؟

بیشتر افراد وگن از مصرف هر ماده‌ای که حاوی محصولات زنبور عسل باشد خودداری می‌کنند، زیرا مانند اغلب دام‌ها، در فرایند تولید عسل از راه‌‌‌های گوناگونی از زنبورهای عسل بهره‌برداری می‌کنند.

آیا حیوانات درد را احساس می‌کنند؟

بسیاری از رفتار‌‌‌های حیوانات مانند درد کشیدن، ناله کردن، گریه کردن و غیره را مشاهده کرده‌اید و شاید با خود فکر کرده‌اید که حیوانات هم می‌توانند احساس کنند؟  پس ما می‌دانیم که حیوانات لذت و درد را به همان اندازه ای که انسان‌ها احساس می‌کنند، آن‌ها هم احساس می‌کنند. در علم فیزیولوژی مدرکی در این باره وجود دارد که این ادعا را حمایت می‌کند: بسیاری از حیوانات سیستم عصبی بسیار مشابه‌ای به سیستم عصبی انسان‌ها دارند. بدن آن‌ها بسیار شبیه به خود ما به درد عکس العمل نشان می‌دهند. پس هیچ دلیل خوبی وجود ندارد که اثبات کند حیوانات درد را احساس نمی‌کنند.

چرا باید وگن شوم در صورتی که به حیوانات اهمیتی نمی‌دهم؟

موضوع اینجاست که بخشی از مردم جامعه ما به حیوانات اهمیت می‌دهند، و این اهمیت فقط گونه‌‌‌های خاصی از حیوانات را شامل می‌شود. بسیاری از خانواده‌‌‌ها حیواناتی مانند سگ و گربه را به عنوان همراه و همدم خود انتخاب کرده‌اند و با آن‌ها زندگی می‌کنند که این باعث شکل گیری پیوند عاطفی قوی بین آن‌ها شده است. با دیدن مستند‌‌‌های حیات وحش بار‌‌‌ها حیوانات ما را شیفته خود کرده و باعث تعجب ما شده‌اند. بسیاری از مردم در سراسر دنیا در مقابل ورزش‌‌‌های خونین مانند شکار روباه و گاوبازی عکس العمل نشان می‌دهند در صورتی که وگن نیستند. همچنین در این کتاب درباره فواید و اثرات مثبتی که گیاهخواری وگن می‌تواند بگذارد، بسیار صحبت شده است.

گیاهخواران فقط سبزیجات مصرف می‌کنند و برنامه ی غذایی آن‌ها خیلی محدود است، آیا اینطور نیست؟

این درست است که گیاهخواران مقدار زیادی سبزیجات مصرف می‌کنند، اما سبزیجات و میوه‌‌‌ها پایه غذایی گیاهخواران است، اما این بدان معنی نیست که سبزیجات و میوه‌‌‌ها تنها منبع غذایی ما هستند!

در یک رژیم وگن علاوه بر میوه و سبزیجات، انواع نان، حبوبات، غلات کامل (گندم، جو، چاودار، جو و غیره)، محصولات غیر لبنی مانند فراورده‌‌‌های سویا، آجیل، دانه‌‌‌ها، شکلات، و غیره برای وگن‌ها وجود دارد تا مصرف کنند. کسانی که وگن هستند همچنان می‌توانند دسر‌‌‌های خوشمزه ای مانند کیک، شیرینی، پای، بستنی و دیگر شیرینی جات را بصورت وگن مصرف کنند.

علت این پرسش ناگاهی مردم از غذاهای گیاهی و  اعتیاد آن‌ها  به غذاهای گوشتی بوده و تصور آن‌ها این است که با حذف گوشت و دیگر محصولات حیوانی از رژیم غذایی خود، عملا گرسنه می‌مانند! همچنین در قسمت محصولات گیاهی و رستوران و فروشگاه می‌توانید بیشتر آشنا شوید.

غذا‌‌‌های وگن محدود هستند، شما چه می‌خورید؟

در یک پاسخ کوتاه باید گفت همه چی! محصولات حیوانی محدود هستند ولی محصولات گیاهی بسیاری یافت می‌شوند و نباید فراموش کرد که این گیاهان هستند که به غذاهای حیوانی طعم و رنگ و بو می‌دهند. بیش تر از آنچه تصور کنید می‌توان دستورها خوشمزه و فوق‌العاده گیاهی در اینترنت پیدا کرد. با دیدن عکس‌‌‌هایی از غذا‌‌‌ها و دسر‌‌‌های وگن مطمئن باشید اشتهایتان باز می‌شود. برای مثال همچنان می‌توان قرمه سبزی، قیمه، دلمه، کشک بادمجان، کوفته و دیگر غذا‌‌‌ها را نوش جان کرد.

برای بیشتر کسانی که گیاهخوار نیستند باور این حرف برایشان مشکل است و می‌پرسند: «مگه میشه تو قرمه سبزی گوشت نریخت!» بله میشه! به یاد داشته باشید این سبزی و پیاز و لوبیا است که باعث بوجود آمدن طعم خوش قرمه سبزی میشه نه گوشت.

چرم یکی از محصولات جانبی گوشت است، پس استفاده کردنش چه اشکالی دارد؟

اکثر مردم فکر می‌کنند استفاده از چرم به عنوان محصول جانبی گوشت، باعث استفاده کردن از همه‌ی اعضای بدن حیوان شده و از اسراف در صنعت گوشت جلوگیری می‌کنند، اما چرم فراتر از یک محصولی جانبی بوده و بخش سودآور‌تر این صنعت است. خریدن چرم، مستقیما از صنعت گوشت حمایت می‌کند. برای مثال: چرمهای نرم، از گوساله‌‌‌های نوزاد یا حتی جنین گاو تهیه می‌شود. بیشتری حیواناتی که برای چرم پرورش داده می‌شوند، زندگی و سرنوشتی به سختی حیواناتی دارند که برای گوشت پرورش می‌یابند. تولید چرم برای محیط زیست هم مضراتی دارد. این چرم معمولا از گاوها گرفته می‌شود که تعداد انبوه فعلی آن‌ها یکی از دلایل اصلی تولید بیش از حد گاز متان و تغییرات آب و هوایی زمین است. همچنین فرآوری چرم، فرآیندی سمی برای انسان و طبیعت است.

رابطه گیاهخواری با طب سنتی

در گیاهخواری شخص از مریض شدن پیشگیری می‌کند در حالی که طب سنتی اقدام به درمان می‌کند. همانطور که همه می‌دانند پیشگیری بهتر از درمان است. از طرفی دیگر، در طب سنتی از محصولات حیوانی مختلفی استفاده می‌کنند و به همین دلایل، طب سنتی در گیاهخواری جایگاهی ندارد چرا که گیاهخواران اقدام به پیشگیری می‌کنند و حامی حیوانات هستند.

همچنین در طب سنتی مواردی همچون خوردن گوشت تجویز می‌شود.

آیا خوردن گوشت حیوانات، کاری طبیعی نیست؟

برای بسیاری از وگن‌‌‌ها، گیاهخوار شدن یک تصمیم اخلاقی برای به حداقل رساندن آزار بی دلیل حیوانات و اثرات آن روی سلامتی و محیط زیست است، نه تصمیمی‌بر پایه ی اینکه انسان چگونه تکامل یافته یا خوردن حیوانات طبیعی است یا خیر.

در حقیقت موضوع طبیعی بودن مواد غذایی را شاید نتوان در عصری بیان کرد، که گوشت در کشتارگاهها به روشهای مدرن  با روشهای "غیرطبیعی" به دست می‌آید.

چرا خورشتی که گوشتش جدا شده نمی‌خوری؟

به این دلیل که برای بدست آوردن این گوشت، حیوانی کشته شده و اگر من مصرف کنم، به نشانه‌ی حمایت من از صنعت دامپروری و کشتارگاه است. از طرف دیگر، طعم و مزه‌ی گوشت با خورشت ترکیب شده و همچنان علاوه بر غیر اخلاقی بودن کشتن حیوانات، مضرات گوشت به با غذا ترکیب شده است.

برخی معتقدند انسان گوشتخوار و یا همه چیز خوار است و مثال آن را دندان‌ها نیش انسان ذکر می‌کنند. آیا اینطور است ؟

انسان به واسطه کشف آتش و پختن گوشت حیوانات است که خود را به عنوان موجود گوشتخوار و یا همه چیز خوار مطرح می‌کند، و در حالت کلی غذای هر موجودی عذایی است که بطور طبیعی بتواند آن را بخورد. آیا انسان می‌تواند گوشت خام بخورد؟جواب منفی است. در ضمن آن دندان‌های کوتاه و کوچک دندان گوشتخواری نیستند و همه حیوانات میوه خوار از این دندان‌ها دارند و از آن‌ها برای شکستن،علامت گذاری و کارهای دیگر استفاده می‌کنند.

انسان‌ها دندان‌های نیش دارند، آیا این به معنای گوشتخوار بودنشان نیست؟

داشتن دندان‌های نیش را نمی‌توان دلیلی گواه بر گوشتخوار بودن انسان دانست. گونه‌‌‌های متعددی از پستانداران گیاهخوار، دندان‌های نیش حتی بزرگتر از انسان دارند، مانند: شتر، اسب آبی، گوریل، گراز آمریکایی، آهوی مُشک.

همینطور آرواره‌‌‌های بزرگ پستانداران گوشتخوار، امکان شکار و پاره کردن گوشت را به آن‌ها می‌دهد در حالی که دهان کوچک انسان چنین توانایی ندارد. سیستم گوارش انسان هم شباهت بیشتری به گیاهخواران دارد تا موجودات گوشتخوار.

آیا خوردن سویا برای سلامتی مضر است؟

در حالت کلی، سویا، منبع مفیدی برای پروتئین و مواد مغذی دیگر به شمار می‌رود . ژاپنی‌‌‌ها، به طور سنتی، در روز به اندازه‌ی ۱۰۰ گرم پنیر سویا ( توفو ) و نصف یک پیمانه شیر سویا را مصرف می‌کنند؛ و (از این رهگذر)  در مقایسه با غربی‌‌‌ها، از سلامت بیش تر و زندگی طولانی‌تری برخوردارند. هیچ مدرک مستقیمی وجود ندارد که مضر بودن سویا را ثابت کند.

شواهد خوبی وجود دارد که تایید می‌کند خوردن زیاد پروتئین سویا، سطح کلسترول خون را پایین می‌آورد ؛ و برخی مدارک دلالت بر آن دارد که سویا می‌تواند نشانه‌‌‌های یائسگی و آسیب استخوانی را کاهش دهد. یک مثال ساده: آب که مایه‌ی حیات است، اما با این حال، با مصرف حدودا ۲۰ لیتر آب در روز، باعث رقیق شدن خون و باعث مرگ می‌شود. پس در مصرف هر چیزی باید مراعات کرد.

برای بدست آوردن لبنیات و تخم مرغ هیچ حیوانی کشته نمی‌شود پس چرا وگن‌ها لبنیات و تخم مرغ مصرف نمی‌کنند؟

گیاهخواران لاکتو و اوو از لبنیات و تخم مرغ استفاده می‌کنند، ولی گیاهخوارانی که خام گیاهخوار و وگن هستند به دلیل بهره کشی از حیوانات و شرایط بدی که دامداری‌‌‌ها و مرغداری‌‌‌ها دارند از مصرف این محصولات خودداری می‌کنند. همچنین مضرات محصولات لبنی و تخم مرغ از نظر علمی به اثبات رسیده است. (در بخش «سلامتی و تغذیه» و لبنیات و تخم مرغ بیشتر مطالعه کنید.)

خوردن گوشت حیواناتی که در محیط بهتری در مزارع و روستاها نگه داشته شده و در شرایط غیر ظالمانه رشد می‌کنند، چه اشکالی دارد؟

از دید یک گیاهخوار وگن، تهیه‌ی هیچ نوع گوشتی غیرظالمانه و انسانی نیست. این حیوانات در هر شرایطی که توسط انسان پرورش یابند، از بدو تولد با هدف کشته شدن برای گوشت نگهداری شده و تنها قسمت کوتاهی از عمر طبیعی خود را خواهند داشت. آیا کشتن یک حیوان، زمانی که هنوز جوان و سالم است، غیرظالمانه به نظر نمی‌رسد؟ در نهایت حیواناتی که در مزرعه یا به صورت صنعتی پرورش می‌یابند، همه به یک روش و با ریخته شدن خون و بریده شدن سر کشته خواهند شد. همچنین مضرات گوش از نظر علمی به اثبات رسیده است. در این زمینه می‌توانید بخش «سلامتی و تغذیه را مطالعه کنید.

تکلیف مشکلات بی شماری که انسان‌ها دارند چیست؟ آیا نگرانی درمورد این مشکلات مهم‌تر از نگرانی برای حیوانات نیست؟

میلیون‌‌‌ها انسان در دنیای امروز، در رنج زندگی می‌کنند و مورد ستم قرار می‌گیرند، اما هیچ دلیلی ندارد که فکر کنیم وگن‌‌‌ها به این موضوعات بی اهمیت هستند. در واقع یکی از اصول اولیه وگنیسم، صلح طلبی است.

راه کم خشونت‌تر چه فایده‌ای دارد؟

هر چقدر هم در مورد مشکلات انسان‌ها نگران باشیم، باز هم غذا می‌خوریم، لباس می‌پوشیم و از محصولات بهداشتی استفاده می‌کنیم، پس چرا راه کم خشونت‌تر را برای برطرف کردن این احتیاجات اولیه انتخاب نکنیم؟ نیازها و مشکلات انسان و حیوان در بسیاری از موارد شبیه به هم هستند، پس می‌توان در راه حل مشکلات انسان و حیوان در کنار هم قدم برداشت. در حقیقت، منابع گیاهی خوراکی که در اندازه‌‌‌های زیاد صرف پرورش حیوانات برای گوشت در کشورهای پیشرفته می‌شود، می‌تواند بسیاری از گرسنگان جهان را سیر کند.

آیا کسی که از محصولات حیوانی فقط لبنیات یا تخم مرغ مصرف می‌کند، گیاهخوار است؟

بله. به کسانیکه که از محصولات حیوانی فقط لبنیات را مصرف می‌کنند لاکتو-وجترین گفته می‌شود و کسانیکه تخم مرغ مصرف می‌کنند، اوو-وجترین گفته می‌شود. (از این قسمت بیشتر مطالعه کنید)

آیا خام گیاهخواران عسل مصرف می‌کنند؟

همانطور که در توضیح خامگیاهخواری گفته شد، خامگیاهخواری دو نوع می‌باشد : وگن و غیر وگن.

خام‌گیاهخواران غیر وگن عسل و حتا محصولات دیگری مصرف می‌کنند ولی خام‌گیاهخواران وگن حامی‌حیوانات هستند و از اصل وگنیسم پیروی می‌کنند و عسل در زنجیره غذایی آن‌ها جایگاهی ندارد.

فرق خام وگن با خام‌گیاهخوار چیست؟

در خام‌وگن یا خام‌گیاهخواری وگن، شخص از اصل وگنیسم پیروی می‌کند و از محصولات حیوانی استفاده نمی‌کند، اما خام‌گیاهخواران ممکن است از عسل یا دیگر فراورده‌های حیوانی استفاده کنند.

آیا در گیاهخواری دسته ای به اسم نیمه گیاهخوار وجود دارد؟

خیر. دسته ای به اسم نیمه گیاهخوار وجود ندارد. کسانی که هرچند وقت یکبار گوشت مصرف می‌کنند، خود را نیمه گیاهخوار می‌نامند و این گیاهخواری نیست. بلکه فقط در یک زمان کوتاه از خوردن گوشت پرهیز کردن.

ارگانیک یا غیر ارگانیک؟

اولین انتخاب هر شخصی مسلما محصولات ارگانیک می‌باشد . بخاطر آسیب‌‌‌هایی که سموم شیمیایی به محیط زیست وارد می‌کند، گیاهخواران در صورت توان و وجود محصولات ارگانیک از مصرف محصولات غیر ارگانیک خودداری می‌کنند.

گیاهان هم درد را احساس می‌کنند، پس چرا آن‌ها را می‌خورید؟

در این مورد در بخش «دیگر مقالات» به صورت کامل توضیح داده شده. می‌توانید قسمت «مگر گیاهان جان ندارند؟ چرا آن‌ها را می‌خورید؟» را بخوانید. اما اگر بخواهیم توضیح مختصری در این مورد بدهیم، این است که، گیاهان بر خلاف حیوانات سیستم عصبی ندارند و نمی‌توانند درد راا مثل انسان‌ یا حیوانات حس کنند. اما گیاهان بجای سیستم عصبی، دارای  یک نوع سیستم الکتریکی هستند و از این طریق به محیط اطراف خود واکنش نشان می‌دهند.

یک مثال: اگر عضوی از بدن یک گاو، گوسفند یا ببری قطع شود، عضو دیگری جای آن را در نمی‌آید. اما از راه قلمه زدن می‌توان گیاهان را تکثیر کرد و با خوردن میوه‌ی آن‌ها، دانه‌ی آن را کاشت تا رشد کند. از طرف دیگر، وقتی عضوی از یک حیوان و یا انسان قطع می‌شود، بدون شک با درد و رنج و فریاد همراه است و خون زیادی از محل آسیب دیده خارج می‌شود، در صورتیکه در قلمه زدن گیاهان این چنین نیست.

گیاهخواران دچار کمبود پروتئین و ویتامین ب۱۲ هستند، آیا اینطور نیست؟

در بخش «مواد مغذی و گیاهخواری»، قسمت «پروتئین» و «ویتامین ب۱۲» به صورت کامل و شفاف در این مورد توضیح داده شده است.

آیا گوشتی که در آزمایشگاه تولید می‌شود وگن است؟

خیر. در این مورد از این قسمت بیشتر بخوانید.

چرا ماهی نمی‌خورید؟ ماهی که درد را احساس نمی‌کند؟

اشتباه نکنید، ماهی‌ها و دیگر آبزیان، مانند دیگر حیوانات و انسان‌ها سیستم عصبی دارند و درد را احساس می‌کنند. از طرفی دیگر، در بخش «سلامتی و تغذیه»، قسمت «مضرات مصرف ماهی» به طور کامل توضیح داده شده که مصرف ماهی چه مضراتی دارد و چرا برای سلامتی مفید نیست.

مگه میشه گوشت نخورد؟ آدم بدون گوشت میمیره!

بله می‌توان بدون گوشت هم زنده بود. متاسفانه باور نادرستی در بین مردم بوجود آمده است که تنها گوشت حیوانات پروتئین مورد نیاز بدن را داراست و با مصرف نکردن گوشت، دچار کمبود پروتئین می‌شویم. اما مسئله اینجاست که محصولات گیاهی زیادی دارای پروتئین هستند، مانند: انواع حبوبات، غلات، دانه‌ها و آجیل‌ها. در بین مواد خوراکی گیاهی، انواع لوبیاها، عدس و نخود بیشترین مقدار پروتئین را دارند. بری اینکه خیالتان راحت شود، می‌توانید از بخش «سلامتی و تغذیه»، در مورد پروتئین بیشتر بخونید و با باورهای نادرستی که بین مردم تمام دنیا شکل گرفته، آشنا شوید.

اگر در جزیره‌ای گرفتار شوید و تنها غذای خوراکی، گوشت حیوانات باشد، چه می‌کنید؟

علت پرسش این سوال اینجاست که، دیگران دلایل گیاهخوار شدن، مخصوصا وگن شدن را نمی‌دانند. کسانیکه گیاهخوار می‌شوند، در بیشتر موارد برای حمایت از حقوق حیوانات، محیط زیست، مسائل اخلاقی و دلایل دیگری گیاهخوار می‌شوند، از این رو گیاهخواران، حیوانات دوست خود می‌دانند نه غذا. همانطور که در بین انسان‌ها خانواده و دوستانمان را دوست داریم، حیوانات را هم دوست داریم و فرقی بین دوست داشتن نمی‌بینیم. بدون شک بخشی از مردم سگ یا گربه را به شدت دوست دارند و تصور اینکه کسی سگ یا گربه‌ای را بخورد یا اذیت کند برایشان سخت است. همین حس را گیاهخواران وگن به تمام حیوانات دارند.

آیا ویتامین ب۱۲ فقط در گوشت و لبنیات موجود است؟

خیر. ویتامین ب ۱۲ توسط باکتری‌‌‌ها ایجاد می‌شود. نه گیاهان و نه حیوانات قادر به ساختن ویتامین ب ۱۲ نیستند. ویتامین ب ۱۲ توسط باکتری‌‌‌ها ساخته می‌شود و در خاک موجود است. اگر امروزه کمبود ویتامین ب ۱۲ وجود دارد به  همان اندازه‌ای که در گوشتخواران وجود دارد در گیاهخواران هم وجود دارد.

 

چرا امروزه بشر ممکن است دچار کمبود ویتامین ب ۱۲ شود؟

به دلیل استریلیزه کردن! به دلیل اینکه گیاهان را در خاک‌‌‌هایی پرورش می‌دهند که از محصولات شیمیایی در آن استفاده می‌شود. در نتیجه بسیاری از باکتری‌‌‌های خوب، نه تنها در گیاهان، بلکه در خاک و روده‌ی انسان نیز از بین می‌روند.

یک مورد دیگر در مورد گوشتخواران این است که می‌دانیم امروزه بسیاری از آنتی- بیوتیک‌‌‌ها را به گوشت‌‌‌ها و غذای دام‌‌‌ها اضافه می‌کنند، زیرا روشی که از دام‌ها نگهداری می‌کنند، آنقدر ناسالم  است که مجبورند به آن‌ها آنتی بیوتیک بدهند تا از بیماری‌های عفونی و دیگر مریضی‌ها جلوگیری کنند. این آنتی بیوتیک وارد گوشت، لبنیات، تخم مرغ  و غیره می‌شود و از این طریق به بدن انسان می‌رسد.

آیا برای عضله ساختن لازم نیست گوشت مصرف کنم؟

خیر. ورزشکاران وگن، خام‌وگن و وجترین زیادی در دنیا هستند که سال‌های زیادی است در رشته‌های مختلف ورزشی فعالیت می‌کنند و افتخارات زیادی کسب کرده‌اند. پس می‌توان گیاهخوار بود و بدن ورزیده و خوش اندامی داشت و در مورد کمبود ویتامین‌‌‌ها و پروتئین نگران نباشیم. پیشنهاد می‌کنیم قسمت «گیاهخواری و ورزش» و همچنین «مواد مغذی و گیاهخواری » را مطالعه کنید.